BẢO HIỂM HÀNG HẢI VÀ NHỮNG RỦI RO CƠ BẢN CẦN LƯU Ý

Vì sao bảo hiểm hàng hải lại quan trọng?

Bất cử một ngành kinh tế tài chính nào hay một hoạt động giải trí kinh tế tài chính nào đều gặp phải những rủi ro đáng tiếc một cách ngẫu nhiên và không bình thường. Do đó, ngành bảo hiểm đang được xem là công cụ để giúp bù đắp những thiệt hại, mất mát về người cũng như gia tài của nhà nước, doanh nghiệp … đặc biệt quan trọng là ngành bảo hiểm hàng hải. Bạn biết vì sao bảo hiểm hàng hải ngày càng tăng trưởng với vận tốc nhanh và can đảm và mạnh mẽ đến như vậy không ? Theo thống kê cho thấy, ngành xuất nhập khẩu bằng đường thủy chiếm tỉ trọng cao trong cán cân thương mại. Với năng lực chuyên chở lớn và thời hạn chuyên chở lê dài, rủi ro tiềm ẩn gặp phải những rủi ro đáng tiếc về thiên tai, núi lửa … gây thiệt hại về người và gia tài rất lớn, không thể nào bù đắp được. Do đó, sự sinh ra của bảo hiểm hàng hải được xem là ngành mũi nhọn bảo vệ việc chuyên chở sản phẩm & hàng hóa bảo đảm an toàn trên một hành trình dài từ cảng này đến cảng khác, từ nước này đến nước khác và giảm thiểu tối đa thiệt hại khi xảy ra tổn thất cho người xuất khẩu, nhập khẩu .

Bảo hiểm hàng hải là loại bảo hiểm những rủi ro trên biển hoặc những rủi ro trên sông, trên bộ liên quan đến hành trình đường biển, gây tổn thất cho các đối tượng chuyên chở trên biển. Hầu hết khi hàng hóa được chuyên chở bằng đường biển thì chủ doanh nghiệp đều mua bảo hiểm hàng hải để đảm bảo an toàn cho hàng hóa, người và tài sản chung trong suốt hành trình. Người ta cho rằng, sự ra đời của bảo hiểm hàng hải từ những người cho vay nặng lãi nằm ở phía Bắc Italia. Họ cho chủ tàu đi biển vay những khoản vay nợ rất lớn với điều kiện sau: Nếu hành trình an toàn, trót lót thì những người này phải trả một khoản lãi rất cao và ngược lại, nếu tàu bị đắm hay gặp rủi ro mất hết thì được xóa nợ.  Loại hình bảo hiểm này sau đó phát triển ở Anh, vì ở đây có ngành ngoại thương, đóng tàu phát triển bậc nhất thế giới.Và ngày nay, những mẫu đơn bảo hiểm của tàu và hàng của bảo hiểm Anh vẫn được áp dụng phổ biến rộng rãi.

3 loại cơ bản của bảo hiểm hàng hải: 

– Bảo hiểm thân tàu ( Hull Insurance ) : Đây là loại bảo hiểm cơ bản nhất trong bảo hiểm hàng hải, hầu hết những thiệt hại vật chất xảy ra so với vỏ tàu, máy móc hay những thiết bị khác trên tàu, kèm theo đó là bảo hiểm cước phí hay những ngân sách hoạt động giải trí của tàu và một phần nghĩa vụ và trách nhiệm mà chủ tàu bắt buộc phải chịu trong trường hợp hai tàu đâm va nhau .- Bảo hiểm nghĩa vụ và trách nhiệm dân sự chủ tàu ( hay còn gọi là P&I Insurance ) : Đây là loại bảo hiểm những thiệt hại và tổn thất gây ra mà phát sinh từ chính nghĩa vụ và trách nhiệm của chủ tàu trong suốt quy trình chiếm hữu hay kinh doanh thương mại, khai thác tàu biển .

– Một loại hình bảo hiểm tất yếu của bảo hiểm hàng hải đó là bảo hiểm hàng hóa vận chuyển bằng đường biển (Cargo Insurance)

Những loại rủi ro trong bảo hiểm hàng hải

Hầu hết những rủi ro đáng tiếc trên biển đều được bảo hiểm hàng hải bảo hiểm. Nhưng không phải vì thế mà khi mua bảo hiểm hàng hải là bạn chắc như đinh rằng sẽ được bồi thường theo hợp đồng bảo hiểm đã kí. Một số rủi ro đáng tiếc sẽ bị loại trừ và không được bảo hiểm khi bạn mua bảo hiểm hàng hải cho hành trình dài chuyên chở hàng đi biển của mình .

Căn cứ vào nguồn gốc sinh ra rủi ro thì ta có thể phân chia thành các loại sau đây: 

– Thiên tai ( Acts of God ) : Hiện tượng biển động, bão, gió lốc, sét đánh, động đất, núi lửa … là những hiện tượng kỳ lạ xảy ra một cách tự nhiên mà ngay chính con người không hề chi phối được .- Tai họa của biển ( Perils of the sea ) : Loại trừ những rủi ro đáng tiếc về thiên tai, những tai nạn đáng tiếc xảy ra so với con tàu của bạn khi ở ngoài biển như mắc cạn, cháy nổ, đâm va nhau, hay va phải đá ngầm, đâm phải những vật thể khác, tàu của bạn bị lật úp, mất tích được xem là tai ương của biển .- Các tai nạn thương tâm giật mình khác : Những thiệt hại xảy ra một cách ngẫu nhiên và giật mình ở bên ngoài không nằm trong những tai ương của biển được nêu trên. Chúng hoàn toàn có thể xảy ra trên biển hoặc trên bộ, trên không và ngay cả trong quy trình luân chuyển, xếp dỡ sản phẩm & hàng hóa, lưu kho, lưu bãi, hấp hơi, lây bẩn hay lây hại … đều được xem là những rủi ro đáng tiếc phụ ( extraneous risk )- Rủi ro do những hiện tượng kỳ lạ chính trị, xã hội gây nên : Các loại rủi ro đáng tiếc như cuộc chiến tranh, nội chiến, bạo động và những hành vi thù địch khác, tàu và hàng bị tịch thu và bắt giữ ; những rủi ro đáng tiếc do đình công và những hành vi khủng bố hoặc do những người khủng bố gây ra cũng được xem là rủi ro đáng tiếc trong bảo hiểm hàng hải .- Những thiệt hại mà nguyên do đa phần và trực tiếp là do chậm trễ, hoặc những rủi ro đáng tiếc do thực chất hay đặc thù đặc biệt quan trọng mà đối tượng người dùng bảo hiểm có .

Ngoài ra, xét về mặt bảo hiểm thì có thể phân ra 3 loại rủi ro chính:

– Rủi ro thường thì được bảo hiểm : Đây là những loại rủi ro đáng tiếc mà khi chúng xảy ra thì chắc như đinh bạn sẽ được bảo hiểm một cách thông thường mà không có bất kỳ trở ngại gì theo những điều kiện kèm theo bảo hiểm gốc : A, B hoặc C. Các loại rủi ro đáng tiếc này đều có đặc thù giật mình, xảy ra một cách ngẫu nhiên và không hề lường trước được, nằm ngoài ý muốn và mong ước của tất cả chúng ta. Chẳng hạn như : thiên tai, những tai nạn thương tâm và tai ương của biển gây ra, chúng gồm có cả rủi ro đáng tiếc chính và những loại rủi ro đáng tiếc phụ nêu trên .- Rủi ro phải bảo hiểm riêng : Nhắc tới định nghĩa này chắc rằng bạn sẽ nghĩ ngay những loại rủi ro đáng tiếc riêng và đặc biệt quan trọng. Nếu muốn được bảo hiểm thì bạn phải thỏa thuận hợp tác thêm và thoải thuận riêng chứ không gồm có những pháp luật bồi thường theo bảo hiểm gốc A, B, C. Những loại rủi ro đáng tiếc được xem là đặc biệt quan trọng và phải mua bảo hiểm riêng như : rủi do cuộc chiến tranh, đình công hay khủng bố …

– Rủi ro không được bảo hiểm (excluded risks): Bên cạnh những rủi ro thông thường luôn luôn được bảo hiểm thì có những loại rủi ro mà cho dù bạn mua bảo hiểm hàng hải theo điều kiện nào cũng không được bảo hiểm. Bởi chúng là những loại rủi ro mà đương nhiên xảy ra, chắc chắn xảy ra, đó là các thiệt hại và mất mát do nội tỳ và ẩn tỳ của hàng hóa, hay do lỗi của người được bảo hiểm, những rủi ro mang tính chất thảm họa mà chính chúng ta không thể lường trước được quy mô cũng như mức độ và hậu quả của nó.

Trần Song Ánh – MBA Chuyên ngành kinh tế

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *